UV lamp

[Daniel C]

Hallo, hier een vraagje over het gebruik van de uv-lamp in de winter. Na de voorbije vorstperiode is de watertemperatuur hier een 3 a 4 graden en het water van mijn koivijver begint groen-bruin te kleuren. Zou het zinvol zijn om de uv-lamp terug in de filterlijn te plaatsen of wacht ik best op wat hogere watertemperaturen?

[Webmaster]

Een uv-lamp mag zeker zomer en winter aanstaan. Mocht je merken dat je water minder doorzichtig wordt kan je de uv-lamp zonder enkel probleem terug inschakelen.

[Boeykens Edwig]

De waarheid over UV-filters

Uw vijver wordt groen omdat enorme hoeveelheden eencellige algen een vaste massa vormen en het water kleuren. Nitraten en fosfaten voeden deze algen en op hun beurt voeden de algen uw vissen. Om intensere kleuren bij koi te bekomen laat u de vijver onbehandeld.

Een UV in combinatie met een goede vijverfilter zal altijd zorgen voor helder water. Het toestel werkt op twee manieren. Het geproduceerde ultraviolet licht is zo sterk dat het door de celwand kan penetreren van de kleine algensporen die verantwoordelijk zijn voor het groene water en het verstoord permanent de interne structuren van de cellen. Dit doodt de cel of zorgt er tenminste voor dat ze muteert naar een staat waar ze geen kwaad meer kan aanrichten. Zijn volledig ontwrichte vorm zorgt er ook voor dat de sporen samenklitten waardoor ze gemakkelijker uit het water gefilterd kunnen worden. De lichtgolven van een UV zijn zowel gevaarlijk voor het menselijke oog als voor algensporen en in water geboren pathogenen. Het toestel heeft een ommanteling rond de lamp om de ogen van de gebruiker te beschermen, maar laat een kleine opening aan de contactzijden open zodat we kunnen controleren of de lamp wel degelijk brandt. Soms zijn de beschermkappen van de contacten van een semi-doorzichtige stof zodat de gloed van de lamp kan opgemerkt worden.

Ultraviolet licht reist verder door water dan eender welke golflengte van licht. Zijn bacteriedodende kwaliteiten zijn enkel bruikbaar op enkele millimeter afstand van de UV. Dat betekent dat het water op een afstand van 5-8mm van de tube moet passeren. Hoe langer de contacttijd, hoe efficiënter het toestel zal werken. Nitrificerende bacteriën worden niet vernietigd door een UV- eenheid omdat ze honkvast in de filter verblijven.
Direct contact van water met de UV-lamp zou zijn leven sterk verkorten en daarom is deze omringt door een kwartsbuis. Glas breekt de UV-stralen, maar kwarts laat de meeste stralen door met een minimum aan verlies. Intensiteit en contacttijd zijn inderdaad de waarden waarmee de UV-efficiëntie wordt gemeten.
Grote vijvers hebben een groter wattage van licht en langere contactkamers nodig, terwijl kleine vijvers voldoende beveiligd zijn met kleinere uitvoeringen. Sommige fabrieken hebben de contactkamers van hun UV’s zo ontworpen dat het water spiraalsgewijs rond de lamp stroomt waardoor de tijd dat de zweefalgen in de gevaarlijke zone zitten, verdubbeld wordt.

Waar moeten we op letten?
Op de meeste UV-eenheden staat vermeld voor welke hoeveelheid water ze geschikt zijn. Het idee van hoeveel water er door de UV moet gepompt worden en welke wattage dient gebruikt, verschillen van fabrikant tot fabrikant. Gesuggereerd wordt dat de lengte en diameter van de contactkamer van meer belang is dan al het andere. Langere bestraling betekent een efficiëntere sterilisatie. Toestellen met een bredere diameter zullen meer water kunnen bevatten maar het zal niet allemaal zo dicht bij de lamp passeren en de behandeling zal dus minder effectief zijn. De combineerbaarheid met uw filter is ook van belang omdat het toestel op een gemakkelijke manier moet gekoppeld en ontkoppeld worden. Tegenwoordig moeten de meeste lampen maar vervangen worden om de twaalf maanden. De kwartsbuis reinigen we best tweemaal per jaar, alles hangt af van de zuiverheid van uw vijverwater. Als het openen van een UV-eenheid een hele karwei is dan heeft u minder geld uitgegeven maar ook mindere kwaliteit daarvoor teruggekregen.

Tips
a)Het onderhoud is van vitaal belang als u wilt dat de UV-filter 100% werk levert.
b)U moet de lamp minstens om de 12 maand vervangen omdat zijn kracht daarna vlug afneemt.
c)U moet de kwartsbuis goed reinigen met een zachte doek en azijn, zodat ze mooi doorzichtig is. Kalkaanslag is een veel voortkomend probleem. Opgepast, want de kwartsbuis is zeer kwetsbaar.
d)Als u het toestel goed onderhoudt dan zal de garantie van zuiver water die u wordt beloofd ook geen loze belofte zijn.

U kan ook kiezen voor een anti-algen middel. Dit product zal meestal inwerken op de draadalgen. Zweefalgen zijn moeilijker te vernietigen. Deze oplossing is ook maar van tijdelijke aard en het product zal eventueel aanwezige waterplanten beschadigen. Voorzie altijd een goede zuurstoftoevoer als u een anti-algenmiddel gebruikt want het werkt zuurstofafbrekend. Nieuwe biologische behandelingen worden getest om de algen te beconcurreren door de nitraten en fosfaten die de algen nodig hebben op te gebruiken.

[Herm]

Hallo Edwig,

zonder de commerciele toer willen op te gaan, welk merk/type UV-lamp vind jij het beste? Ik zoek een 30w-model wat liefst spatwaterdicht is.

[Boeykens Edwig]

Beste Herm,

Ik zit nog met oude Engelse systemen omdat mijn vijvers vroeger ook door Engelsen is aangelegd. Er waren toen nog geen echte koivijverbouwers op de Belgische markt, ieder wist wel een stukje maar niemand begreep het hele systeem.
Ik heb intussen al geleerd dat het grootste probleem van de meeste UV-filters ligt bij het kastje waar de balasten van de lamp in steken. Een tiental van die kastjes heb ik moeten vervangen omdat er water in sijpelde. Tenslotte heb ik een elektricien gecontacteerd en die heeft een waterdichte kast in de filterkamer gemonteerd met een balast die hier te koop is voor weinig geld. Ook de elektriciteitsaansluiting heeft hij vereenvoudigd. Waar ik vroeger 4 contactendozen moest gebruiken (een voor elke lamp - 4 x 30 watt) is er nu nog maar eentje. Deze elektriciteitsaansluiting ontkoppel ik nu en ik kan de UV-filter verwijderen, terwijl de balasten op hun plaats blijven zitten.
Koop een gekend merk, want het gebeurt ook veel dat er eentje niet meer geproduceerd wordt en je dus ook aan geen vervangstukken meer kan geraken. Koop ook een reserve kwartsbuis. Deze zijn heel breekbaar en indien je na het reinigen de schroefdoppen iets te hard aandraait dan gaat het van 'krak'.

Veel geluk op je zoektocht,
Edwig

[webmaster]

Nog enkele tips:

- Kies voor een UV lamp die je volledig kan demonteren (schroefdraad) mocht dat misschien ooit eens nodig zijn. Gelijmde koppelingen en zo kunnen eventueel voor problemen zorgen.

- Een UV lamp is ook wel vaak een zwakke schakel in het filterproces. Koop een UV lamp met grote in en uitlaat.

- Zoals Edwig al zei, koop een seserve kwartsbuis. Ik kan daar nog aan toevoegen. Koop een UV lamp met een standaard maat kwartsbuis. Stel dat de fabrikant niet meer zou bestaan kan je nog altijd elders terrecht voor kwartsbuizen. Vraag het aan uw dealer. Buitenaardse maten zijn niet zo'n goede keus.

- Ik heb mij altijd laten wijsmaken als je een UV lamp wilt kopen. Til ze op. Hoe meer ze weegt hoe beter. Uitvoering in sterke kwaliteit kunststof. Goed en degelijk elektrische kastje.